Po co nam odzież multiochronna ?

Odzież  multiochronna to odzież ochronna, która spełnia kilka norm jednocześnie. Dzięki temu łączy w sobie kilka funkcji ochronnych i nadaje się do stosowania przy wykonywaniu  wymagających i niebezpiecznych prac.. 

Gdzie wskazane lub konieczne jest stosowanie ubrań multinorma ? To praca na skrzynkach rozdzielczych, w strefach EX lub ATEX, przy obsłudze gazów lub farb, w rafineriach, platformach wiertniczych i wielu innych niebezpiecznych miejscach pracy

Co decyduje, że ubranie nazywamy multiochronnym? Przyjęło się, że wyznacznikiem odzieży multinorma jest ochrona przed skutkami cieplnymi łuku elektrycznego. Dlaczego? – bo to najdroższe badanie odzieży i niewiele  jest jednostek notyfikowanych, wykonujących takie badania. Nie jest to często spotykane zagrożenie, ale występuje w branży elektrycznej, energetycznej, przemyśle petrochemicznym i hutnictwie. Tkaniny chroniące przed łukiem elektrycznym są z reguły odporne na wiele innych czynników, więc producenci odzieży ochronnej chętnie certyfikują na inne normy i, niejako przy okazji, ubranie zapobiegające cieplnym skutkom łuku elektrycznego staje się multiochronne. Ciężko spotkać ubranie „wyłącznie na łuk”.

Najczęściej spotykane właściwości, wspólne dla odzieży nazywanej multinorm: 

 

• Termiczne działanie łuku elektrycznego IEC 61482-2 (dawniej EN 61482-1-2). 

Rozróżnia się niższą klasę 1 (4kA/500ms) i wyższą klasę 2 (7kA/500ms).

 

• Ochrona antyelektrostatyczna według normy EN 1149-5:2018

 

• Zabezpieczenie przed płomieniem i ciepłem konwekcyjnym – norma EN ISO 11612:2015, wyróżnia się 6 poziomów ochrony

• Odporność na płynne chemikalia, lekkie odpryski i spraye zgodnie z normą EN 13034 

 

EN ISO 11611 KL.2 A1+A2

Cechy często towarzyszące:

• Norma spawalnicza EN ISO 11611:2015 dotyczy zagrożeń przy pracach spawalniczych i podobnych. Odzież ta chroni przed niebezpieczeństwami związanymi z odpryskami metalu, iskrami, krótkotrwałym kontaktem z płomieniami lub promieniowaniem cieplnym. 

Wyróżnia się  2 klasy:

Niższa klasa 1 musi wytrzymać co najmniej 15 kropli stopionego metalu, 

wyższa klasa 2 co najmniej 25 kropli stopionego metalu.

• Norma ostrzegawcza widzialność EN ISO 20471:2013

Kiedy nie warto stosować odzieży multiochronnej?

Kiedy mamy pojedynczy czynnik ryzyka nie jest nam być może potrzebne ubranie certyfikowane na 5 różnych norm, np. praca przy produkcji styropianu, gdzie ważny jest tylko aspekt antystatyczny. Ubranie tylko antyelektrostatyczne, np. Sara Piorun będzie 2-3 razy tańsze i należy spodziewać się, że również bardziej komfortowe. Powodem obniżonego komfortu ubrań multi mogą być tkaniny o dużych gramaturach i apreturach – dotyczy szczególnie ochrony przed kwasami.

Pracodawca nie powinien lekceważyć komfortu użytkowania – jeśli ubranie będzie niewygodne, pracownik będzie unikał jego użytkowania lub będzie używał niekompletne i nie będzie chroniony.

 

Podobna sytuacja jest z ubraniem spawalniczym – ubranie mutliochrona z reguły spełnia normę spawalniczą 

Mimo ochrony przez płomieniem i ciepłem konwekcyjnym nie jest to odzież dla strażaka. Brak w nim cech ochronnych niezbędnych w akcji bojowej – takie ubranie musi posiadać wyższe parametry  i świadectwo dopuszczenia CNBOP. 

Podobnie, mimo ochrony przed drobnymi odpryskami płynnego metalu, nie jest to ubranie dla hutnika/odlewnika – tam muszą być spełnione wymagania normy  ISO 9185 określającej stopień odporności materiałów na działanie rozprysków stopionego metalu.

Innym przykładem jest ochrona przed kwasami – tutaj najlepszą ochronę zapewni ubranie kwasoochronne np. Sara Chemik, które spełnia normy EN 13034 (kwasoodporna) i EN 1149-5:2018 (antyelektrostyczna). Kwasochronność tego ubrania jest wyższa niż standardowego ubrania multiochronnego, a cena jest nieporównywalnie niższa.

Nie przeceniajmy zatem ubrań multiochronnych – są bardzo przydatne, ale zwróćmy uwagę na zagrożenia, które rzeczywiście zagrażają pracownikowi, a które nie mają szansy wystąpić w jego miejscu pracy.